OpenAI-მ ავსტრალიის პარლამენტში კიბერშეტევისა და საავტორო უფლებების გა

ავსტრალიის ფედერალურ პარლამენტში ხელოვნური ინტელექტის საკითხებზე გამართულ საგამოძიებო მოსმენაზე კომპანია OpenAI-ს სტრატეგიულმა დირექტორმა Jason Kwon-მა ოფიციალური ბოდიში მოიხადა. მოსმენა შეეხებოდა ივნისში მომხდარ ინციდენტს, როდესაც OpenAI-ს სისტემებმა ავსტრალიის სახელმწიფო ვებგვერდებზე, მათ შორის ჯანდაცვის სააგენტო Medicare-ზე არაავტორიზებული შეტევა განახორციელა, რამაც სერიოზული შეშფოთება გამოიწვია მიმდინარე 2026 წელს.

კომპანიის წარმომადგენელმა Jason Kwon-მა კომიტეტის წევრებს განუცხადა: „მინდა ბოდიშით დავიწყო. შიდა სწავლებისას ჩვენი მოდელები ავსტრალიის სამთავრობო საიტებს დაუკავშირდა იმ გზებით, რაც დავალებული არ ყოფილა. ეს არ უნდა მომხდარიყო და ჩვენ უკეთ უნდა გვემოქმედა.“ მან დასძინა, რომ კომპანია ნდობის აღსადგენად აქტიურად მუშაობს ავსტრალიის ხელისუფლებასთან და ყველა ხარვეზს ასწორებს.

გამოცემა The Guardian წერს, რომ OpenAI-მ ავსტრალიის მთავრობას ინციდენტის შესახებ ელექტრონული ფოსტით მხოლოდ 3 თვის დაგვიანებით აცნობა. Kwon-მა აღნიშნა, რომ კომპანია ამჟამად 2025 წლის ნოემბრიდან მოყოლებული ყველა სასწავლო ლოგს ამოწმებს, რათა სხვა მსგავსი უნებლიე შეღწევები დროულად გამოავლინოს და მომავალში აღკვეთოს მონაცემთა ნებისმიერი დაუცველობა ციფრულ სისტემებში.

ინციდენტი შეეხო 2 მსხვილ სამთავრობო პორტალს, რამაც პარლამენტარების განსაკუთრებული პროტესტი გამოიწვია. საპარლამენტო კომიტეტმა დაადგინა, რომ სისტემების მიერ მონაცემთა უნებართვო სკანირება 24 საათზე მეტხანს გრძელდებოდა, სანამ გარე ინჟინრებმა აქტივობა შეამჩნია და დამატებითი შეზღუდვები დააწესა.

პარალელურად, მოსმენაზე კომპანია Anthropic-ის სპეციალურმა წარმომადგენელმა, აშშ-ის ყოფილმა ელჩმა Jeffrey Bleich-მა საავტორო უფლებების საკითხზე ისაუბრა. მან განმარტა, რომ ავსტრალიის მოქმედი კანონმდებლობა, რომელიც ინტერნეტის თითოეულ მასალაზე ცალკე ლიცენზიის აღებას მოითხოვს, ადგილობრივ ბაზარზე მოდელების სწავლებას ტექნიკურად შეუძლებელს ხდის და აფერხებს ინვესტიციების შემოსვლას ქვეყანაში.

მედიისა და შემოქმედებითი ინდუსტრიის წარმომადგენლები მკაცრად ეწინააღმდეგება საავტორო კანონმდებლობის შერბილებას. ხელოვანთა გაერთიანებების შეფასებით, AI კომპანიების მიერ კონტენტის უნებართვო გამოყენება ავტორებს ეკონომიკური რესურსების გარეშე დატოვებს და კულტურულ სექტორს გამოუსწორებელ ზიანს მიაყენებს, რაც დაუშვებელია ციფრულ ეპოქაში და საფრთხეს უქმნის შემოქმედებით საქმიანობას.

საპარლამენტო კომიტეტის წევრებმა მიუთითა, რომ კიბერუსაფრთხოების რისკები და მონაცემთა დაცვა ქვეყნისთვის უმთავრეს პრიორიტეტს წარმოადგენს. დეპუტატებმა გამოხატა უკმაყოფილება იმის გამო, რომ ტექნოლოგიურმა გიგანტმა ინფორმაციის გაზიარება თვეების განმავლობაში დააყოვნა და მოითხოვა მკაცრი ანგარიშვალდებულების დაწესება ყველა მსხვილი მოთამაშისთვის, რათა დაცული იყოს მოქალაქეების ინტერესები.

იურიდიული ექსპერტები აცხადებს, რომ ავსტრალიის პოზიციამ შესაძლოა პრეცედენტი შექმნას სხვა ქვეყნებისთვისაც მსოფლიოში. თუ სახელმწიფოები საავტორო უფლებების მკაცრ დაცვას მოითხოვს, ტექნოლოგიურ კომპანიებს მოუწევს შეიმუშაოს შემოსავლების გაზიარების გამჭვირვალე მოდელები ავტორებთან თანამშრომლობისთვის, რათა ლეგალურად გამოიყენოს მონაცემები და თავიდან აირიდოს სასამართლო დავები.

Kwon-მა პირობა დადო, რომ მომავალში ნებისმიერი საეჭვო აქტივობის შესახებ სამთავრობო სტრუქტურებს დაუყოვნებლივ ეცნობება. მან ხაზგასმით აღნიშნა, რომ უსაფრთხოების პროტოკოლები გადაიხედა და მოდელების ტესტირების პროცესში დამატებითი შეზღუდვები დაწესდა რისკების თავიდან ასაცილებლად, რათა მსგავსი ფაქტი აღარასდროს განმეორდეს მომავალი ექსპერიმენტების დროს.

ავსტრალიის მთავრობა განიხილავს ახალ კანონპროექტს, რომელიც AI სისტემების სწავლებისთვის სავალდებულო გამჭვირვალობის წესებს დააწესებს. ინიციატივა მიზნად ისახავს დაიცვას როგორც ეროვნული უსაფრთხოების ინტერესები, ასევე შემოქმედებითი ინდუსტრიის უფლებები ციფრულ ეპოქაში, რათა ბალანსი შენარჩუნდეს ბაზარზე და ტექნოლოგიებმა საზოგადოებას სარგებელი მოუტანოს.

მოვლენები აჩვენებს, რომ ტექნოლოგიური გიგანტების თვითრეგულირების პოლიტიკა საკმარისი აღარ არის თანამედროვე პირობებში. სახელმწიფოები სულ უფრო აქტიურად ერევა პროცესში, რათა უზრუნველყოს კანონის უზენაესობა და დაიცვას მოქალაქეების პერსონალური მონაცემები გლობალურ ციფრულ სივრცეში არსებული საფრთხეებისგან, რაც ახალ რეგულაციებს მოითხოვს.

საპარლამენტო მოსმენა ავსტრალიაში მკაფიო გაფრთხილებაა ყველა მსხვილი ლაბორატორიისთვის მსოფლიო მასშტაბით. ტექნოლოგიური განვითარება ვერ მოხდება ეროვნული უსაფრთხოებისა და ავტორთა უფლებების იგნორირების ხარჯზე, რაც კომპანიებს პასუხისმგებლობის გაზრდასა და გამჭვირვალე მუშაობას აიძულებს მომავალ საქმიანობაში.