Why “reprogramming” is the buzziest approach to re — ინსაითი

ბიოტექნოლოგიურმა კომპანია Life Biosciences-მა, რომელიც ასაკობრივი დაავადებების მკურნავობაზეა ორიენტირებული, პირველ მოხალისეზე კვლევის დაწყება გამოაცხადა. გლაუკომის მქონე პაციენტს ექსპერიმენტული პრეპარატი უშუალოდ თვალის კაკალში შეუყვანეს. მკვლევარები იმედოვნებენ, რომ ნერვების რეგენერაციის გზით მხედველობის აღდგენას შეძლებენ. კომპანიის თანადამფუძნებელი მიიჩნევს, რომ ეს მეთოდი სხვა ასაკობრივი დაავადებების მკურნალობაშიც დაეხმარებათ.

უჯრედების გაახალგაზრდავების ახალი მიმართულება, რომელსაც უჯრედულ რეპროგრამირებას უწოდებენ, სულ უფრო პოპულარული ხდება მეცნიერებსა და ინვესტორებში. 2013 წელს მკვლევართა ჯგუფმა გამოაქვეყნა ნაშრომი, სადაც აღწერა დაბერების 9 ძირითადი ნიშანი. ამ ნიშნების წინააღმდეგ ბრძოლა სხვადასხვა დროს ხდებოდა პოპულარული. მათ შორის იყო ტელომერების დამოკლება და უჯრედული დაბერება, რასაც მეცნიერები წლების განმავლობაში სწავლობდნენ.

„ჩვენ ვეძებთ მტკიცებულებებს ადამიანებში ასაკის აღდგენის შესახებ“, - განაცხადა ჰარვარდის უნივერსიტეტის ბიოლოგმა, დევიდ სინკლერმა. მისი თქმით, ექსპერიმენტული პრეპარატის გამოცდა იგეგმება სპეციალურ კონკურსზე, რომლის საპრიზო ფონდი $101 მილიონს შეადგენს. გამარჯვებული გახდება გუნდი, რომელიც შეძლებს პაციენტის ორგანიზმის 10 წლით გაახალგაზრდავებას, რაც გაზომილი იქნება კოგნიტური და კლინიკური მონაცემებით.

სინკლერის გარდა, ამ სფეროში სხვა გიგანტი კომპანიებიც აქტიურად მუშაობენ. 2021 წელს დაარსებულმა Altos Labs-მა კვლევებისთვის რეკორდული $3 მილიარდი მოიზიდა. ამ სტარტაპის ინვესტორებს შორის არიან იური მილნერი და ჯეფ ბეზოსი. კომპანიის შეფასებით, ეს არის ყველაზე დიდი დაფინანსება სექტორის ისტორიაში, რაც მის მნიშვნელობაზე მიუთითებს. ინვესტორები იმედოვნებენ, რომ ახალი ტექნოლოგია შეანელებს დაბერების ტემპს.

კიდევ ერთი კომპანია Retro Biosciences, რომელმაც OpenAI-ის ხელმძღვანელისგან, სემ ოლტმენისგან $180 მილიონი მიიღო, მიზნად ისახავს ადამიანის ჯანსაღი სიცოცხლის ხანგრძლივობის 10 წლით გაზრდას. გასულ თვეში კომპანიამ დაადასტურა, რომ მისი საბაზრო ღირებულება $1.8 მილიარდამდე გაიზარდა. ეს აჩვენებს, რომ ტექნოლოგიური ლიდერები მზად არიან განახორციელონ მასშტაბური ინვესტიციები გაახალგაზრდავების მეთოდებში, რაც დააჩქარებს კვლევებს მომავალ წლებში.

პარალელურად, კომპანია NewLimit-მა, რომელიც ასევე მილიარდერების მიერ არის მხარდაჭერილი, უჯრედული რეპროგრამირების კვლევებისთვის $435 მილიონი მოიზიდა. შემქმნელები გეგმავენ მომავალ წელს დაიწყონ ღვიძლის გაახალგაზრდავების პრეპარატის გამოცდა ადამიანებზე. კომპანიის მონაცემებით, თაგვებზე ჩატარებულმა ტესტებმა იმედისმომცემი შედეგები აჩვენა, რაც მათ ოპტიმიზმის საფუძველს აძლევს და დაეხმარება ათასობით პაციენტს სხვადასხვა ქალაქში.

თავად Life Biosciences-მა განხორციელებული ბოლო დაფინანსების რაუნდში კვლევების მხარდასაჭერად $80 მილიონი მოიზიდა. სამედიცინო ჟურნალების ცნობით, უჯრედების საწყის მდგომარეობაში დაბრუნების იდეა ეფუძნება ნობელის პრემიის ლაურეატების აღმოჩენას. მათ დაამტკიცეს, რომ 4 სპეციფიკურ გენეტიკურ ფაქტორს შეუძლია ზრდასრული უჯრედი ახალ ღეროვან უჯრედედ გარდაქმნას, რომლისგანაც შემდგომში ნებისმიერი სხვა საჭირო ქსოვილი იქმნება ორგანიზმში.

თუმცა ექსპერტები მიუთითებენ, რომ ეს მეთოდი დაკავშირებულია სერიოზულ რისკებთან, მათ შორის კიბოს განვითარების ალბათობასთან. მეცნიერების მიხედვით, უჯრედების იძულებითი გარდაქმნის დროს არსებობს უმართავი პროცესების დაწყების საფრთხე. ამიტომ, სახელმწიფო უწყებები ითხოვენ უსაფრთხოების მკაცრი სტანდარტების დაცვას და პაციენტების ჯანმრთელობის მუდმივ მონიტორინგს ტესტირების დროს.

2011 წელს ჩატარებულმა ექსპერიმენტებმა აჩვენა, რომ თაგვებში დაბერებული უჯრედების პერიოდულმა მოცილებამ შეანელა კატარაქტის განვითარება. თუმცა ადამიანებზე ჩატარებული მსგავსი ტესტები წარუმატებლად დასრულდა. ერთ-ერთი წამყვანი კომპანია Unity Biotechnology, რომელიც ამ მეთოდს სწავლობდა, იძულებული გახდა დაეხურა ყველა პროექტი და გაეთავისუფლებინა თანამშრომლები ფინანსური კრიზისის გამო.

საბოლოო ჯამში, უჯრედული რეპროგრამირება რჩება ყველაზე პოპულარულ და მაღალბიუჯეტიან მიმართულებად ბიოტექნოლოგიურ სექტორში. მილიარდობით დოლარის ინვესტიციები და ადამიანებზე დაწყებული ტესტები მიუთითებს ახალ ეტაპზე მედიცინის ისტორიაში. უახლოეს წლებში გამოჩნდება, რამდენად რეალურია ასაკის მართვის ტექნოლოგიების შექმნა. ეს პროცესი გავლენას მოახდენს გლობალურ ჯანდაცვის პოლიტიკაზე.