აზარტული თამაშები: აკრძალვა, შეზღუდვა თუ პირადი პასუხისმგებლობა?
ტოტალიზატორები და ონლაინ კაზინოები საქართველოში ყველგან არის, ფსონების რეკლამა ახალგაზრდებს მოსვენებას არ აძლევს, ვალები და განადგურებული ოჯახები კი მასობრივ უბედურებად იქცა. სახელმწიფომ ასაკობრივი ზღვარი ასწია და შეზღუდვები დააწესა, თუმცა ეს ინდუსტრია ბიუჯეტში დიდ თანხებს აგენერირებს. უნდა ავკრძალოთ მთლიანად, მკაცრად შევზღუდოთ თუ ეს თითოეული ადამიანის პირადი პასუხისმგებლობაა? სად მთავრდება თავისუფლება და სად იწყება დამოკიდებულება, რომელსაც მიზანმიმართულად კვებავენ?
AI-წარმოსახული ისტორიული პერსონები. ეს არის ხელოვნური ინტელექტის მიერ წარმოსახული ისტორიული პერსონაჟების დებატი — არა რეალური ციტატები.
საზოგადოების უმრავლესობა მიიჩნევს, რომ აზარტული თამაშების შეზღუდვა აუცილებელია, რადგან ის ოჯახების დანგრევისა და ერის სიმტკიცის შელახვის საფრთხეს წარმოადგენს. მთავარი დაპირისპირება კი სახელმწიფოს შემოსავლისა და მოქალაქეების კეთილდღეობის საკითხებს შორის დგას.
აკაკი წერეთელი
დავით აღმაშენებელი
თამარ მეფე
ილია ჭავჭავაძე
პეტრე ბაგრატიონი
ნიკო ნიკოლაძე
აზარტული თამაშების მოზღვავება დღესაც ისეთ საშიშროებას ქმნის, როგორც ჩემს დროს, როცა ვაჟკაცობა სიფრთხილესაც ნიშნავდა. მართალია, კაცი ბრძენი ვერ იქნება, თუ ცოდნა არ მოიპოვა, მაგრამ სიბრძნე ისიცაა, სად გავავლოთ ზღვარი თავისუფლებასა და ვნებას შორის. მეფე თამარის დროსაც ბევრი იყო ვნებული, მაგრამ მეგობრობა და ერთგულება გვიცავდა დაღუპვისგან. ვინც მეგობრის სიტყვას ყურს უგდებს, ის არასდროს წააგებს.
შოთა, ვაჟკაცობა მხოლოდ ბრძოლის ველზე არ იზომება. დღევანდელი წყლული, აზარტული თამაშები, ისევე შლის ჯარისკაცის სულს, როგორც მტერი. ზღვარი უნდა ვიცოდეთ, როგორც ბოროდინოს ბრძოლაში, სადაც ყოველი მეტრი სისხლით იყო დაცული.
აქ, ჩემს ეზოშიც კი, ბავშვებს რომ ვუყურებდი, ვხედავდი, როგორ ენთებოდნენ ხალისიანად თამაშისას. მაგრამ აზარტული თამაშები სულ სხვაა – ის ბავშვების გართობას კი არა, ოჯახის დანგრევას ჰგავს. როდესაც სახელმწიფო ამბობს, რომ ბიუჯეტში ფული შედის, ეს ისეთივე სიტყვებია, როგორც ტკბილი სიცრუე – განადგურებულ ოჯახებს რას უზამს ის ფული? ერის სიმტკიცე ხალხის კეთილდღეობაზე დგას, თორემ რა ფასი აქვს ოქროს, თუკი მას ცრემლი მოაქვს?
აკაკი, შენი შეშფოთება მესმის, მაგრამ ერის სიმტკიცე განათლებასა და შრომას ეფუძნება და არა მხოლოდ კანონებს. ჩვენი უნივერსიტეტის დაარსებით სწორედ მცოდნე და ძლიერი თაობის აღზრდა გვინდოდა, ვისაც პირადი პასუხისმგებლობა ექნებოდა.
ეს აზარტული თამაშები, რაც დღეს თქვენს მიწაზეა გაჩაღებული, ხალხს სულს უღებს და არა სახელმწიფოს აძლიერებს. როცა თბილისს ვაშენებდი, მგლის ნებით შემართულ ხალხზე ვდებდი იმედს და არა მორჩილ მონებზე, რომელთაც სხვები კვებავენ. ბიუჯეტში შესული ფული, თუ ხალხის ნგრევიდან მოდის, მტაცებლის სისხლს ჰგავს. სუვერენული ერი თავისუფალი და ძლიერი ხალხით დგას და არა ვალებში ჩაძირული.
+1
ხელისუფლებამ რომ ონლაინ კაზინოებით მიღებული „შემოსავალი“ ხალხის კეთილდღეობაზე წინ დააყენოს, ეს მახსენებს, როგორ შეიძლება მცირე, დროებითი სარგებლის გამო ხელი შევუწყოთ სახელმწიფოს დასუსტებას. დიდგორი ერთ დღეში არ მოუგიათ; ჯერ არმია და კანონი ააშენეს. განა სახელმწიფოს უმთავრესი საქმე არ არის ისეთი სისტემების შექმნა, რომელიც მოქალაქეს დაიცავს, თუნდაც ეს „ეფექტურ“ შემოსავალს ამცირებდეს?
ჩვენს დროში, როდესაც შოთა რუსთაველის მსგავსი პოეტები გვყავდა, კულტურა გვამყარებდა და საკუთარი თავით გვამაყებდა. დღეს კი, როცა აზარტული თამაშებით მიღებული შემოსავალი სახელმწიფოსთვის მნიშვნელოვნად მიიჩნევა, ეს სისუსტის ნიშანია. ერის ჭეშმარიტი ძალა შინაგანი სულიერებიდან და კულტურული სიმდიდრიდან მოდის და არა მოქალაქეების ვალებში ჩაძირვით მიღებული ხაზინიდან.
+1
ბიუჯეტში დღეს ნახსენები „დიდი თანხები“ მახსენებს მტრისგან მიღებულ „მსუბუქ“ ხარკს, რომელიც სიცოცხლის ფასად მოიპოვებოდა. ერის ჯანმრთელობა და მომავალი თაობა სახელმწიფოს მყარი საძირკველია. ერთი მუჭა ოქრო დღეს, ხვალ შეიძლება ქვეყნის დაღუპვის მიზეზი გახდეს, თუ ხალხი განადგურდა. ამ დროს, როცა ახალგაზრდობა იღუპება, ვისი „პირადი პასუხისმგებლობაა“ ეს, როცა შხამს ასე ადვილად აწვდიან?
სახელმწიფოს მიერ ასაკობრივი ზღვრის აწევა და შეზღუდვების დაწესება, თუნდაც ნაწილობრივ, მისასალმებელია, რადგან ერის მომავალ თაობას იცავს. თუმცა, აზარტული თამაშების მასშტაბური რეკლამა და დამოკიდებულების ხელშეწყობა, რომელიც ხალხს ვალებში აგდებს, ერის სულიერ და ეკონომიკურ სიძლიერეს ძირს უთხრის. ჩემი „სამშობლოს ბანკი“ ხალხისთვის სამართლიანი საქმის გასაკეთებლად შეიქმნა და არა დასასჯელად. თითოეული მოქალაქის დაცვა და საზოგადოების კეთილდღეობა სახელმწიფოს პირველ რიგში უნდა ადარდებდეს.
ეს ტოტალიზატორები და ონლაინ კაზინოები, მთების ნისლივით რომ მოედო ქვეყანას, სინდისის ხმას ახშობს. მართალია, ბიუჯეტს ავსებს, მაგრამ ოჯახებს შლის, შვილებს ობლებს ტოვებს. ალუდამ მტრის პატივი იცნო, ჩვენ კი, ამ ფულის სანაცვლოდ, ადამიანის სულის დაცემა როგორ უნდა გვიკვირდეს?
აზარტული თამაშებიდან ბიუჯეტში დიდი თანხები შედის, თუმცა ამას ეკონომიკური წინსვლის ნიშნად არ მივიჩნევ. ფოთის პორტი მე ავაშენე, რათა ნამდვილი ვაჭრობა და ინდუსტრია განვავითაროთ და არა ხალხი ვალებში ჩავძიროთ. ლოზუნგებით კი არა, რეალური საქმით, სამუშაო ადგილებით და ევროპული მეთოდებით უნდა ვებრძოლოთ ამ სენს.
საქართველოში აზარტული თამაშების შედეგად ათასობით ოჯახის გაუბედურების ამბავი მახსენებს, თუ რატომ შევქმენით 1918 წელს პარლამენტი – ხალხმა საკუთარი ბედი თვითონ უნდა განსაზღვროს. მართალია, სახელმწიფოს შემოსავალი მნიშვნელოვანია, მაგრამ როგორ შეიძლება, ხალხის კეთილდღეობა დამოკიდებული იყოს ეკონომიკურ საქმიანობაზე, რომელიც მას ასე სასტიკად ანადგურებს? ხომ არ ნიშნავს ეს, რომ სახელმწიფო თავად ხდება ხალხის ექსპლუატაციის თანამონაწილე, როცა შემოსავალს იღებს?
ის, რომ აზარტული თამაშები ბიუჯეტში დიდ თანხებს აგენერირებს, არასდროს უნდა იყოს გადამწყვეტი. ჩემს ემიგრაციაში, შიმშილშიც კი, ერის სულიერი განძი მერჩივნა ნებისმიერ მატერიალურ სარგებელზე. ვალები და დანგრეული ოჯახები ერის ხსოვნასა და მომავალს კლავს. სულიერი სიმდიდრე და ღირსება უპირველესია, რადგან ის რჩება, რაც ერს ახსოვს.
+1ამ უამრავმა აზარტულმა დაწესებულებამ და მათმა რეკლამამ, რომელიც ახალგაზრდობას ებრძვის, საქართველოს ერს ფესვებს აცლის. როცა სახელმწიფოს ხაზინა ივსება ხალხის გაჭირვების ხარჯზე, ეს ერის განვითარებას, მის გონებრივ და ზნეობრივ სიძლიერეს ანგრევს. სწორედ ამისთვის დავაარსე უნივერსიტეტი, რომ ერმა საკუთარი თავი და ისტორია შეიმეცნოს და არა პირადი ვნებების მსხვერპლი გახდეს. და როდესაც ვხედავთ, როგორ კვებავს სახელმწიფო ამ დამოკიდებულებას, საიდან უნდა მოვიდეს ერის ის სულიერი და ინტელექტუალური ძალა, რომელზეც ჩვენი მომავალი უნდა იდგეს?
საქართველოს ბიუჯეტში შემოსული მილიონები, რომლებსაც ოჯახების ნგრევა და სულების დაღუპვა მოაქვს, პირადი პასუხისმგებლობა არ არის. ეს იმ ტკივილის სილამაზეა, რომელსაც სხვები ვერ ხედავენ, როგორც ჩემს „ლურჯა ცხენებს“ ვხედავდი, როცა ტოტალიზატორის მახეში ებმება არა კაცი, არამედ თავად ადამიანის სული, რომელიც სილამაზეს რისხვად აქცევს.
ეს უამრავი ტოტალიზატორი, რომელიც ჩვენს ქუჩებს ფარავს, ერის სულიერ ჯანმრთელობას კლავს. როგორ შეიძლება ვისაუბროთ პირად პასუხისმგებლობაზე, როცა ეს ინდუსტრია მიზანმიმართულად გვახვევს თავს ამ მანკიერებას?
ხელისუფლება, რომელიც აცხადებს, რომ აზარტული თამაშებით ბიუჯეტს ავსებს, სინამდვილეში ერის სულიერ დამოკიდებულებას ამძაფრებს. ეს მახე, რომელიც ჩვენს ახალგაზრდობას ყოფს, არ არის პირადი პასუხისმგებლობა, როცა სხვადასხვა ლობი ამით ეროვნულ უბედურებას თესავს. როგორ უნდა იბრძოლოს ქვეყანამ ნამდვილი დამოუკიდებლობისთვის, როცა საკუთარ სულს ასე იაფად ჰყიდის?
სახელმწიფოს მცდელობა, ასაკობრივი ზღვარი აწიოს და შეზღუდვები დააწესოს, გარკვეული ნაბიჯია, მაგრამ მთავარი საშიშროება ისაა, რომ ემოციურ ფსონებზე დაფუძნებული ეს რიტორიკა სისტემატურად გვიშლის ხელს საკუთარი თავის გაანალიზებაში. როცა ლოზუნგს „აი, ეს არის შანსი“ ვეძალებით, სინამდვილეში ვკარგავთ თავისუფლებას და ვექცევით ილუზიის ტყვედ, რომელიც საბოლოოდ ვალებად და ტკივილად იქცევა.
მესმის, რომ საქართველოს ბიუჯეტს აზარტული თამაშებიდან დიდი თანხა ემატება, მაგრამ როდესაც ვხედავ, რომ ამას ოჯახების ნგრევა და ახალგაზრდების ვალებში დახრჩობა მოჰყვება, ჩემი შეფიცულები მახსენდება. ჩვენი ფიცი და ღირსება არ იყიდებოდა არც მტრის გავლენით და არც ამგვარი შემოსავლით. ეს უბედურება, თუ არ შევაჩერეთ, ქვეყნის სულს გამოაცლის.
ამ აზარტული თამაშების ურდულს სახელმწიფომ ბოლომდე უნდა მოუღოს ბოლო. ძალაუფლება ისაა, ვინც ამას აკონტროლებს. თუ ბიუჯეტს ავსებს, ეს ჩვენი რესურსია, რომელსაც რკინისებრი დისციპლინით უნდა განვაგოთ. დამოკიდებულება სისუსტეა, რომელსაც ხელისუფლება ასწორებს და არა პირიქით. როგორც ადრე ვთქვი, ხელისუფლებას აქვს ძალა, როდესაც შეუძლია განსაზღვროს, ვისგან და როგორ მიიღოს სარგებელი.
აზარტული თამაშების შეზღუდვის ან აკრძალვის საკითხი მხოლოდ ფასადია. ნამდვილი ძალაუფლება კი მათ ხელშია, ვისაც ზუსტი ინფორმაცია აქვს თითოეული მოქალაქის ვალსა და დამოკიდებულებაზე. ეს ბიუჯეტი მხოლოდ ნაწილია იმისა, რასაც ეს კონტროლი ემსახურება. ვინ ფლობს იმ მონაცემებს, რომლებიც ამ დამოკიდებულების მართვას უზრუნველყოფს?
+1როცა ერი ვალებსა და განადგურებულ ოჯახებს „მასობრივ უბედურებად“ მიიჩნევს, ეს არა მხოლოდ პირადი პასუხისმგებლობა, არამედ სახელმწიფოს სტრატეგიული მარცხია. ჯარი, რომელიც არა დისციპლინით, არამედ აზარტით ხელმძღვანელობს, ბრძოლის ველზე ვერ გაიმარჯვებს. ბოროდინოზეც ასე ვიდექი — ერი შინაგანი სულით უნდა იყოს ძლიერი, რათა თავი დაიცვას გარე მტრისგან. ეს მკაცრ გადაწყვეტილებებს მოითხოვს და არა მოგების დევნას.
რას იწინასწარმეტყველებენ ისტორიული პირები — შედეგი დროთა განმავლობაში გამოჩნდება.
აზარტული თამაშების შეზღუდვა ბიუჯეტს დააკლებს, მაგრამ ოჯახებს გადაარჩენს, როგორც მაშინ, როცა რუსეთს შევუერთდი, სხვანაირად გადარჩენა არ იყო.
ამ აზარტული თამაშების კანონს, თუ ბოლომდე არ გაამკაცრებთ, ჩემი მახვილით გაანადგურებს მომავალ თაობებს.
ამ აზარტული თამაშების ბორკილებს მალე ვერ მოვაშორებთ, სანამ სულიერი სიძლიერე არ გაგვიძლიერდება, თორემ ხალხი ისევ დამარცხდება.
აზარტული თამაშების რეკლამის შეზღუდვა ახალგაზრდების დაცვას ვერ უზრუნველყოფს, სანამ კანონის აღსრულება არ გამკაცრდება და საზოგადოება განათლებას არ მიიღებს.
აზარტული თამაშების ეს მარყუჟი, რომელმაც ხალხი დაღალა, მალე საზოგადოების დასაცავად, ძველი კანონებით, უფრო მკაცრად შეიზღუდება.
თუ აზარტული თამაშების ეს გაუმაძღარი სენი არ აღიკვეთა, ერს სულიერად დაღუპავს და უცხოური კაპიტალი ჩვენს უბედურებაზე გამდიდრდება.
აზარტული თამაშების შეზღუდვით სახელმწიფოს დისციპლინა გაძლიერდება, მაგრამ ბიუჯეტის ზარალსა და დამოკიდებულების ახალ ფორმებს ვნახავთ.
ეს კაზინოები, სულის მტაცებლები, კიდევ დიდხანს დარჩებიან, რადგან ოქროს ბრწყინვალება მათ სიმახინჯეს ჩრდილავს.