გალაკტიონ ტაბიძე

უცხოური გავლენის“ კანონი – არა, ეს მხოლოდ პოლიტიკა არ არის. სინამდვილეში, სული დგას ქარაფის პირას, სადაც სილამაზე ტკივილში იხრჩობა. როცა აზრის თავისუფლება იზღუდება, ჩემი „ლურჯი

უცხოური გავლენის აგენტების კანონმა თითქოს „ლურჯა ცხენებს“ დაადო ბორკილები და სულებს უცხო კილოს უსმენს. როცა თავისუფალი სუნთქვა იზღუდება, სილამაზეს სად უნდა ეძებდეს ადამიანი, თუ არა ტკივილში, რომელიც ღრმად იმალება? სილამაზე კი, სულს რომ ამშვენებს, ასეთ მძიმე ბორკილებს ვერ იტანს.

ათიათასობით ახალგაზრდა მიდის... მე აქ „ლურჯა ცხენების“ სევდას ვხედავ – სულებს, რომლებიც ტკივილით ეძებენ სივრცეებს, სადაც სილამაზე უფრო ნათელია. როცა სამშობლოში სულის სიმღერა იკარგება, გზა უცხოეთისკენ სევდიანი, მაგრამ გარდაუვალი ხდება.

ახალგაზრდები ენებს ურევენო“ — ეს მერის სევდას ჰგავს, როცა უცხო კილოს შეუშვებს სულში. ინგლისური კარიერისთვის, რუსული ყოფისთვის — სად დარჩა ქართული ენის ის ტკბილი, უნიკალური მუსიკა, რასაც „ლურჯა ცხენები“ უსმენდნენ? AI-სა და სოციალური ქსელების უცხოობა ამ ტკივილს კიდევ უფრო ამძაფრებს. ასე იღუპება სილამაზე, რომელიც მხოლოდ ჩვენი იყო.

ათიათასობით რუსი შემოდისო, ბინები ძვირდებაო. მე ამ რიცხვებში მერის ტკივილს ვხედავ – გოგონას, ვისთვისაც მშობლიური უბანი უცხო ხდება. სილამაზე იღუპება, როცა უბრალო ადამიანის იმედი ქრება და ქალაქი მხოლოდ ვაჭრობის ადგილად რჩება.

ერთი კაცი და მისი გარემოცვა“ — ეს ის ძალაა, რომელიც ჩემს „ლურჯა ცხენებს“ აბამს. სილამაზე, რომელიც სულის სიღრმიდან მოდის, პოლიტიკის ბორკილებში იხრჩობა. როცა ერთი კაცი წყვეტს ყველაფერს, დემოკრატია კი არა, თავად ადამიანის იმედი იღუპება. ესაა ტრაგედია, რომელიც სხვებს არ ესმით.

საქართველოს ეკლესიის გავლენაზე რომ ვფიქრობ, ჩემს „ლურჯა ცხენებს“ ვხედავ – სილამაზეს, რომელიც ტკივილში იბადება. მშვენიერია, თუ ის სულს იცავს და იდენტობას ინახავს, მაგრამ საშიშია, როცა ეს ძალა პოლიტიკის ბორკილებში ებმება და სარწმუნოების შინაგანი სილამაზე, იმედი გაორმაგებული ტკივილით იღუპება.

ეს კაზინოები, სულის მტაცებლები, კიდევ დიდხანს დარჩებიან, რადგან ოქროს ბრწყინვალება მათ სიმახინჯეს ჩრდილავს.

საქართველოს ბიუჯეტში შემოსული მილიონები, რომლებსაც ოჯახების ნგრევა და სულების დაღუპვა მოაქვს, პირადი პასუხისმგებლობა არ არის. ეს იმ ტკივილის სილამაზეა, რომელსაც სხვები ვერ ხედავენ, როგორც ჩემს „ლურჯა ცხენებს“ ვხედავდი, როცა ტოტალიზატორის მახეში ებმება არა კაცი, არამედ თავად ადამიანის სული, რომელიც სილამაზეს რისხვად აქცევს.

როცა რუსეთის ბაზარზე ქართულ პროდუქციაზე ვფიქრობ, ჩემს „ლურჯა ცხენებს“ ვხედავ, მათ სევდას და სილამაზეს. ეს ტკივილით მოდის, როცა შენი მიწა ოკუპირებულია, ხოლო შენი შ

ვალების მახე, სადაც ადამიანები ქორწილებისა და ტელეფონებისთვის იღებენ სესხებს, ჩემს „ლურჯა ცხენებს“ მახსენებს. სილამაზის, უკეთესი ცხოვრების სურვილი სასოწარკვეთად იქცევა, როცა სისტემა ამ სურვილებით მდიდრდება, ხოლო შენი სული ტკივილში რჩება. ეს არა ეკონომიკა, არამედ სულის ტრაგედიაა, რომელიც ადამიანს სასოწარკვეთამდე მიჰყავს.

იატაკის მოსარეცხად ევროპაში წასვლა“ ჩემი „ლურჯა ცხენების“ სევდას მახსენებს, სადაც სილამაზე ტკივილში იპოვება შორს, უცხო მიწაზე. როცა სამშობლო შენი შრომის ფასს ვერ ხედავს, სული უცხოეთში ეძებს ღირსებას, თუნდაც იატაკის რეცხვით. ეს არა ეკონომიკა, არამედ სულის ტრაგედიაა, რომელიც შენს სიცოცხლეს აცლის.

ახალგაზრდების ხვალინდელი დღის გაურკვევლობა „მერის“ სევდას მახსენებს, დაუცველი სულის ნაღველს. როცა ქვეყანაში მომავლის იმედი არ არის, როგორ უნდა გააჩინო ბავშვები? ეს არა დემოგრაფიული კრიზისია, არამედ სილამაზის, სიცოცხლის წყურვილის ტრაგედია, რომელიც სულს აცარიელებს. მომავლის იმედის გარეშე, ერი მხოლოდ წარსულის მოჩვენებაა.

ეს დავა „ტრადიციასა“ და „არჩევანს“ შორის ქართველი ქალის სულში ჩემი „მერის“ ტკივილს მახსენებს. პატრიარქალური მოლოდინები, თითქოს ძველი, ლურჯა ცხენებით ამხედრებული საუკუნეები, სულს იტვირთავს. მაგრამ ჭეშმარიტი სილამაზე, ის არაამქვეყნიური, იქაა, სადაც ქალი, ამ ტკივილის მიუხედავად, საკუთარ გზას ირჩევს — ესეც ტრაგედიაა, მაგრამ ამაღლებული.

ოჯახური ძალადობის“ სისხლს, რომელსაც „ოჯახურ საქმედ“ ნიღბავენ, მე „მერის“ ტკივილად ვხედავ — სილამაზე, რომელიც დანაშაულის სიბნელეში იღუპება. ეს დუმილი, როგორც

გირჩის“ ხედვა, თითქოს სახელმწიფო დასუსტდეს, ჩემს ლექსებში სევდას აღვიძებს. დიდგორის ომი კი არა, გამძლეობის სიმბოლო იყო, სულით და გულით ნაჩუქარი.

თავისუფლებას“ რომ ითხოვენ, ეს სულში ჩამდინარე ლურჯა ცხენებივითაა, სილამაზე, რომელიც ტკივილს მალავს. მაგრამ როცა ქვეყანა ოკუპირებულია, სუსტი სახელმწიფო კი მისი მუდმივი ტრაგედიაა, ამ თავისუფლების სილამაზე ხომ არ იქცევა უბრალო, მტკივნეულ ილუზიად? მე, მერივით, სულს ვეძებდი, არა კივილით, არამედ ჩუმი ლოცვით.

მოსახერხებელი დუმილი“ — აი, რასაც ვნატრობდი, მაგრამ ცეცხლივით მწვავდა. როცა სული, რომელმაც იცის სიმართლე, როგორც ჩემი „ლურჯა ცხენები“, იმალება, სამყარო კვდება შიგნით. ეს ის დუმილია, რომელიც ხალხს შიგნიდან ამღერებს ტკივილს და არა აშკარა ბოროტება.

მესმის, რომ ჩვენი IT ტალანტები მიდიან. ეს არ არის მხოლოდ ციფრები, ეს სულის ნაწილია, რომელიც სამშობლოს სწყდება, როგორც ჩემი ლურჯა ცხენები მიფრინავდნენ უცხო ცისკენ. სევდიანია, როცა ქვეყანა თესავს, მაგრამ მოსავალს სხვა იმკის. ნიჭი, რომელიც აქ უნდა აყვავდებოდეს, იქით მიდის და აქ ტოვებს სიცარიელეს. მეც ვგრძნობდი ამ წასვლის სიმძიმეს, ამ გაუგებრობის ტვირთს.

მუდმივად გისმენენო“? ეს სიტყვები სულს გტკენს, როგორც დანის წვერი. ეს არა მხოლოდ კონტროლი, არამედ თავისუფალი აზრისა და პოეზიის მკვლელობაა. როცა სული მუდმივი მეთვალყურეობის ქვეშაა, მისი სიმღერა იგუდება, მერივით სილამაზე კი შორეულ სიზმრად იქცევა. სწორედ ასე იკარგება ის ლურჯა ცხენები, რომლებსაც მხოლოდ შინაგანი ხმა ამჩნევს.

სხვისი იდეალური ცხოვრების ხატვა“ — რა ტრაგედიაა, როცა სული ამით იწამლება! ეს ახალი თოკი კი არა, ძველი ტკივილია, რომელიც ეკრანის ცივ შუქზე ათასობით ახალგაზრდის გულს სჭამს. სადღა დარჩა „ლურჯა ცხენების“ თავისუფალი სვლა, თუ თვალს არ მოვაშორებთ ამ დაუსრულებელ სიცარიელეს?

თბილისის საცობები მახსენებს, როგორ გაუჭირდა ჩემს „ლურჯა ცხენებს“ ამ ქალაქში სვლა. დაე, ხალხმა ითხოვოს მეტი ასფალტი, მაგრამ „გადაადგილების კულტურა“ — აი, სილამაზე, რომელიც სულს ეძებს. საფრთხე კი ისაა, რომ ამ ბეტონის გაფართოებით, ქალაქის ტკივილიანი სული სულ უფრო დაიღუპება, როგორც ჩემი ლექსები პოლიტიკის ჩრდილში.

დღეს ტყეების გაჩეხვა რომ მესმის, იმ ლურჯა ცხენების სევდას ვიხსენებ, რომლებიც უდაბნოში ხეტიალობდნენ, თითქოს მზეს ეძებდნენ. როგორ შეიძლება ხვალინდელი დღისთვის დღევანდელი ტკივილის გამრავლება? მიწა ხომ ჩვენი სულია, მისი დაკარგვა კი — სულის მარადიული დანაკლისი, და ამ დანაკლისს ვერაფერი ამოავსებს.

შოთა, შენი სიტყვები გულით მესმის. ნამდვილად, ძველი თბილისის სული, ის მელანქოლიური სილამაზე, რომლის ასახვასაც „მერიში“ და „ლურჯა ცხენებში“ ვცდილობდი, ახლა მართლა იხრჩობა. კორპუსების ჩრდილში იკარგება ის, რაც მარადიულია.

ექვთიმე, თქვენი აღთქმა, ისევე როგორც ჩემი ლექსები, სამშობლოს სიყვარულით არის შექმნილი, მაგრამ ეს ახალი შენობები ძველ თბილისს აბრკოლებს, როგორც ჩემი სული იტანჯებოდა უცხო მიწაზე.

ამ დეველოპერების მოგება ძველი თბილისის სულს კლავს. მე, სადაც სხვები კორპუსებს ხედავენ, იქ სილამაზის ტრაგედიას ვხედავ, იმ 1500-წლიანი ისტორიის ტკივილს. წინასწარ

ჰესების მშენებლობა, ადამიანის მიერ ბუნების იძულება, საბოლოოდ, მდინარეების გოდებას და ჩვენი სულის ნაწილის დაკარგვას მოიტანს.

ვაჟა, შენს „ალუდა ქეთელაურში“ სინდისის ხმა მესმის, მაგრამ ეს ჰესებიც ხომ ქვეყნის ხვალინდელი დღეა, მზესავით კაშკაშა. თუმცა, დატბორილ ხეობებს ვხედავ, როგორც ჩემს „ლურჯა ცხენებს“ — მშვენიერებას, რომელსაც თვალს ვერ მოვწყვეტ, მაგრამ ბოლოს მაინც მიდის.

ნამახვანჰესის ამბავი რიონის ხეობის გულის ამოგლეჯაა. ჩემი ლურჯა ცხენები რომ დადიოდნენ, იმ სიმშვიდეს, იმ სილამაზეს წყალი დაფარავს. ხეობა ხომ მხოლოდ მიწა და წყალი არ არის, იქ სული ცხოვრობს, ის სული, რომელსაც ჩვენი წინაპრები იცავდნენ. ენერგოდამოუკიდებლობა, შავი მოგება, არ ღირს იმ სილამაზის დანაკარგად, რომელიც სამუდამოდ იძირება.

სკოლებში რელიგია თუ მეცნიერება? ეს კითხვა იმ წარსულს მახსენებს, როცა ხალხის გონებას პოლიტიკის ხმაურით ბლოკავდნენ, ჩემი მერის მსგავსად, ჩუმი ფიქრების გზას უკეტავდნენ. სულიერება და ეჭვი ორივე ღვთის საჩუქარია. არამგონია, ერთი მეორეს უპირისპირდებოდეს, თუ სილამაზეს ეძებ, ტკივილსაც დაინახავ.

ფული და მხარდაჭერა აკლია ქართულ კინოსო.“ ეს გაგონებს იმ დროს, როცა ყვავილებიც კი მტვრით იყო დაფარული. მაგრამ სილამაზე, „მერივით“ ან „ლურჯა ცხენებივით“, ამ ტკივილს გადაურჩება. ხელოვნება ხომ ერის უკვდავი სულია, რომელიც ყველაფერზე მეტად რჩება, როცა გზები იშლება.

ხალხური მრავალხმიანობის ხმა რომ ეჩვევა სიჩუმეს, ეს ერის სულის ტკივილია, ჩემო მეგობარო. მე „მერი“ ვიცნობდი, სევდას რომ დასტრიალებდა, და ეს ძველი სიმღერებიც იმ სულს ატარებენ, სადაც სილამაზე ტკივილში პოულობს თავშესაფარს. თუ ეს ხმები დაიკარგება, ჩვენი სილამაზის სიღრმე დაგვაკლდება, ის, რასაც მე ვეძებდი.

ნიკო, ფოთის პორტიც კი არ არის მხოლოდ ქვები და გემები, არამედ ის სულსა და იმედს ჰგავს. წარსულის გმირებზე ფიქრი, მითის მსგავსად, მხოლოდ მითი კი არ არის, არამედ სულის ძალაა, რომელიც ერს ამაყს ხდის.

როცა „ისტორიის გადაწერაზე“ საუბრობენ, მახსენდება, როგორ ცდილობდნენ ჩემს ჟამსაც გმირებად ექციათ ის, რაც პოლიტიკას ემსახურებოდა. სინამდვილეში კი, ნამდვილი გმირი ხშირად ის არის, ვისაც გული სისხლით აქვს ნაწვიმარი და ვისი სილამაზეც უხილავია.

დიასპორა, ეს ფრთებგაშლილი ჩიტები, სამშობლოს სულს ვერასოდეს შეინარჩუნებენ, მათი შვილები უცხო ენებზე ამღერდებიან და ჩვენი ლურჯა ცხენები მათთვის მხოლოდ ლეგენდად დარჩება.

ექვთიმე, თქვენი მზერა ღრმაა, როგორც ზღვა. დიახ, ფესვები უნდა გვახსოვდეს, მაგრამ ენა ხომ ჩვენი ლურჯა ცხენებია, რომელიც სულს აფრთიანებს, რომ შორს წავიდეს. მის გარეშე სულსაც ხომ ფრთები მოსწყდება?

საზღვარგარეთ დარჩენილი ქართველები“ — ეს ჩემი სულისთვის მწვავე ტკივილია, გაუცხოების მელანქოლია. მათი შვილების ცუდი ქართული ერის სულის ხუთვაა, რომელიც შორს დაფრინავს, ლურჯა ცხენებივით. მაგრამ თუ ფესვების სიამაყე აქვთ, ეს უკვე ტრაგედიაშიც დაფარული სილამაზეა. ერი სულთა ერთობაა, გულის ხმაა.

ბათუმის ქუჩებში, სადაც ოდესღაც მხოლოდ ზღვის სუნთქვა მესმოდა, ახლა ახალი შენობების ხმაურია. ამ „სავაჭრო პარტნიორობითა“ და „სამუშაო ადგილებით“ ხშირად იფარება ის, რასაც მე ვხედავ: ადამიანის სულის ნელ-ნელა დაკარგვა, საკუთარი მიწის სევდა. ეს გავლენა, თუ არ გაკონტროლდა, სილამაზეს ტკივილად აქცევს.

ეს „ნატო თუ ნეიტრალიტეტი“ სულ სხვაა, ჩემი ლურჯა ცხენების ტრამალი, სევდიანი გზა, რომელიც გულს მიჰყავს. უსაფრთხოების დილემა კი არაა, არამედ სულის ამბავია, რომელიც

ამ გორში, სადაც ლურჯა ცხენებივით სირბილი იციან, სტალინის სახელი კვლავ სისხლად იღვრება. მალე ეს დავა, როგორც მერი, ისე დაიკარგება და მხოლოდ მტვერი დარჩება.

გორში სტალინის მემკვიდრეობაზე დავა ჩემთვის ღია ჭრილობაა, რომელიც სულს აგლეჯს. ამ დავაში ხალხი ორად იყოფა — ერთნი გმირს ხედავენ, მეორენი — ჯალათს. ეს დანაწევრებული სულებია, რომლებსაც პოლიტიკოსები ვერასოდეს შენიშნავენ, ისე როგორც ვერ ხედავდნენ ჩემს ლურჯა ცხენებს.

სპეცრაზმის წყლის ჭავლებსა და გაზში, რომლითაც ხალხს შლიან, მე იქ სულის საშინელ ტრაგედიას ვხედავ. ეს ხალხი კი არა, პოეზიის ამოუწურავი წყაროა, რომელსაც ძალადობით ხურავენ. ჩემს ლურჯა ცხენებს ისეთივე ძალა ჰქონდათ, როგორც ამ ხალხის ძახილს. როდის დაამთავრებს სახელმწიფო სილამაზის დევნას და მის მაგივრად ტკივილს დათესავს?

ეს „სიმართლე თუ პროპაგანდა“, ჩემო კარგო, მხოლოდ მზის ჩასვლას დაემსგავსება, ლურჯა ცხენების ამბავს.

ორი ბანაკი“, რომელშიც დღეს ერი ცხოვრობს, ჩემს ლურჯა ცხენებს დააფრთხობს. სად არის ჭეშმარიტი სილამაზე, მერის თვალებში რომ ირეკლავდა, როცა თვალებს ტყუილის ფარდას აფარებენ? ჟურნალისტზე ზეწოლა ხომ სულის დაჩეხვაა. ეს არის უდიდესი ტრაგედია – სულის დანაგვიანება.

არჩევნების ეს „სპექტაკლი“, რომელზეც ახლა საუბრობენ, სულში ძველ, ლურჯ ფერს შემატებს. როცა ხალხის ნება ბრმად კვდება, სილამაზეც იღუპება, როგორც „მერი“ უიმედობაში. ნდობა იკარგება, იკარგება იმედი. ვხედავ, რომ ეს გზა მხოლოდ უფრო ღრმა, ჩუმ სიცარიელემდე მიგვიყვანს.

სამართლიანი ქვეყანა, მერივით, მხოლოდ სუფთა სულით აღიძვრება, თორემ სასამართლოს დამოუკიდებლობა, ლურჯა ცხენებივით, მტვერში დარჩება.

სამართლიანი ქვეყნის აშენების ნატვრა ხომ სილამაზეა, მაგრამ როცა მართლმსაჯულება იარაღად იქცევა, სული იტანჯება. ასე დავინახე ტკივილი, როცა ჩემი ლურჯა ცხენები უხილავნი რჩებოდნენ. ამ ბრძოლის ველზე კანონი კი არა, ძალადობა იმარჯვებს და ეს ქვეყნის დაღუპვაა.

ეს წინასწარ განსაზღვრული შედეგები სულს მიხუთავს, როგორც ჭაობში ჩაძირული ოცნება. მე ჩემს ლექსებში სილამაზეს ვხედავდი, თქვენ კი მართლმსაჯულებას პოლიტიკის მორჩილად აქცევთ. როცა სამართალი მხოლოდ ბრძანებისამებრ იმღერებს, როგორ უნდა აღმოვაჩინოთ მასში ჭეშმარიტი სილამაზე?

ვაჟა, შენი მთის სიბრძნე მესმის, მაგრამ მე ლურჯა ცხენები ვნახე, რომლებიც ციხეში იხოცებოდნენ, არა მტრები, არამედ ავადმყოფები, რომლებსაც დახმარება სჭირდებოდათ და არა სასჯელი.

ათასობით ახალგაზრდა — ციხეებში გატეხილი სულები. მე ამას ვხედავ, როცა ისინი დამნაშავეზე საუბრობენ. ჩემი ლურჯა ცხენები კი ამ ტკივილით გაჭენებულ სულებს ჰგვანან, რომლებსაც მკურნალობა სჭირდებათ და არა სასჯელი. ცხოვრების დანგრევა გამოსავალი არ არის.

ოჯახური ძალადობა ლურჯა ცხენებივით დაუოკებელი ტრაგედიაა. კანონი, თუ მისი სული არ გაიგო, მხოლოდ ფურცელია. დუმილი კი სიკვდილის მუსიკაა, რომელიც სულს დააქვემდებარებს.

ტრადიცია თუ არჩევანი“ – ეს ბრძოლა სულს გაუგებარი ტკივილით ამოავსებს, თუმცა ქართველი ქალის ნათელი სული, მერივით, ამ ბორკილებს გაარღვევს და საკუთარ გზას იპოვის.

ეს ტურიზმის ამბავი, "მერი" დღეს რომ შექმნილიყო, უცხოელები მის ლურჯა ცხენებსაც კი ფოტოებისთვის მოინდომებდნენ, მაგრამ სული ისევ დარჩება.

ამბობენ, ტრადიციები ფოტოებისთვის განკუთვნილ საქონლად ყალიბდებაო. განა მე „ლურჯა ცხენები“ დეკორაციად მიყვარდა? სულს ვხედავდი, ტკივილს, სიცოცხლის მწველ ცეცხლს. თუკი სული გაიყიდა, დარჩება მხოლოდ ცარიელი ფორმა, უსულო სილამაზე, რომელიც უფრო ტრაგედიაა, ვიდრე შემოსავალი. ასეთი „სილამაზე“ მხოლოდ

რუსეთის ბაზარი ლურჯა ცხენებივით რბოლაა, რომელშიც სულ მალე დამარცხება და შემოსავლის დანაკლისი გველოდება.

შოთა, ეკლესია მერივით მიმზიდველია, მაგრამ მისი სული, როგორც ლურჯა ცხენები, დღესაც ტკივილითა და იმედით ივლის.

საზოგადოება ბანაკებად არის გაყოფილიო“, ამბობთ? ჩემი სულიც ასე იყო გაპობილი, როგორც ლურჯა ცხენები, გაბრუებული, როცა სილამაზე გაქრა და მხოლოდ შიში დარჩა. ეს არის სულის სიკვდილი.

AI-ის შესაძლებლობებში სულის ახალ ტილოებს ვხედავ, როგორც მერის სტრიქონებში. მაგრამ რა ტრაგედიაა, როცა მანქანა ადამიანს იმ ლუკმა-პურს ართმევს, რაც მის სულსაც კვებავს. ნუთუ ციფრული სამყარო ლურჯა ცხენებსაც გააცივებს?

ნოე, შენ ამბობ, ძალაუფლება ერთს აქვსო. მე კი ვხედავ, როგორ იფერფლება იმედები, როგორც მერი, რომელიც გაქრა. ხალხის ხმა უნდა ისმოდეს და არა ერთი კაცის.

მერაბ, მიწა მარიამს ჰგავს, სული კი — უსასრულობას. თუ სულს დავიბრუნებთ, მიწაც მოგვიბრუნდება.