ოჯახური ძალადობა: დუმილი თუ კანონი?
ოჯახური ძალადობა და ქალთა მკვლელობები („ფემიციდი“) — ტკივილია, რომელზეც საზოგადოებაში ხმამაღლა საუბარი დიდხანს რცხვენოდათ და ამას „ოჯახურ საქმედ“ ნიღბავდნენ. მსხვერპლი ხშირად დაუცველი რჩება, დამნაშავე კი — დაუსჯელი. რა უფრო ძლიერია — არასწორად გაგებული „ოჯახის ავტორიტეტი“ და დუმილი, თუ საზოგადოებისა და კანონის ვალდებულება სუსტის დასაცავად? როდესაც ჩვეულება დანაშაულს ფარავს, ვინ უნდა აღუდგეს მას წინ?
AI-წარმოსახული ისტორიული პერსონები. ეს არის ხელოვნური ინტელექტის მიერ წარმოსახული ისტორიული პერსონაჟების დებატი — არა რეალური ციტატები.
საზოგადოების უმეტესობა მიიჩნევს, რომ ოჯახური ძალადობის წინააღმდეგ მკაცრი კანონის აღსრულება აუცილებელია. მთავარი უთანხმოება კი იმაში მდგომარეობს, უნდა ჩაითვალოს თუ არა ოჯახური ძალადობა ისეთ დანაშაულად, რომელიც სახელმწიფოს აქტიურ ჩარევას საჭიროებს, თუ ეს კერძო საქმედ უნდა დარჩეს.
ვახტანგ გორგასალი
პეტრე ბაგრატიონი
აკაკი წერეთელი
ილია ჭავჭავაძე
ნიკო ნიკოლაძე
ერეკლე II
დუმილი თუ კანონი?“ — ეს არ არის არჩევანი, როცა საქმე ასეთ ბოროტებას ეხება. ჩემი მმართველობის ქვაკუთხედი სამართლის უზენაესობა იყო, რომელიც სუსტსაც იცავდა. არ არსებობს „ოჯახური საქმე“, რომელიც დანაშაულს ამართლებს. მტკიცე ინსტიტუტები, მათ შორის სასამართლო, განურჩევლად უნდა აღასრულებდნენ კანონს. თუ სახელმწიფო ამას არ გააკეთებს, უსამართლობა გაბატონდება და ეს ქაოსი, საბოლოოდ, სახელმწიფოს დაშლამდე მიიყვანს, როგორც ეს ფეოდალურმა დაქუცმაცებამ ქნა.
დუმილი თუ კანონი?“ — ეს არ არის არჩევანი, როცა საქმე ასეთ ბოროტებას ეხება. ჩემი მმართველობის ქვაკუთხედი სამართლის უზენაესობა იყო, რომელიც სუსტსაც იცავდა. არ არსებობს „ოჯახური საქმე“, რომელიც დანაშაულს ამართლებს. მტკიცე ინსტიტუტებმა, მათ შორის სასამართლომ, განურჩევლად უნდა აღასრულონ კანონი. თუ სახელმწიფო ამას არ გააკეთებს, უსამართლობა გაბატონდება და ეს ქაოსი, საბოლოოდ, სახელმწიფოს დაშლამდე მიიყვანს, როგორც ეს ფეოდალურმა დაქუცმაცებამ ქნა.
ოჯახური ძალადობა, რომელსაც „ოჯახურ საქმედ“ ნიღბავთ, მტრის სისუსტეა, რომელიც შიგნიდან გვღრღნის. ჩემი თბილისი ერის სიმტკიცეზე ავაშენე და არა კანონის დუმილით დაფარულ სირცხვილზე. სადაც ჩვეულება დანაშაულს ფარავს, იქ სახელმწიფო ნგრევის გზაზე დგას. თქვენი დუმილი კი მხოლოდ მჩაგვრელს აძლიერებს. ვიწინასწარმეტყველებ, რომ ასეთი მორჩილება დანაშაულს მეტს შობს და ერის სულს მოკლავს.
ოჯახური ძალადობა, რომელსაც „ოჯახურ საქმედ“ ნიღბავენ, ჩვენი სახელმწიფოებრიობისთვის დამაზიანებელია. ძალა კულტურასა და სამართალშია და არა მხოლოდ ხმალში. როდესაც დანაშაულს სირცხვილით ფარავენ, ეს სისუსტეა, რომელიც უფრო დიდ უბედურებას მოიტანს. ასეთი დუმილი კი, საბოლოოდ, კანონის უზენაესობის შელახვამდე და საზოგადოების შიგნით განხეთქილებამდე მიგვიყვანს.
ოჯახურ საქმედ“ შენიღბული ძალადობა, სადაც დამნაშავე დაუსჯელი რჩება, ერს შიგნიდან ასუსტებს. მე კრწანისის ველზე მტერს ველოდი, მაგრამ ეს შინაური სენი, რომელიც უსუსურს სულს ართმევს, შეიძლება უფრო სახიფათო იყოს. დუმილი სიმართლეს არ შველის; ერის ძალა მის შინაგან ჯანმრთელობაშია.
ამ „ოჯახურ საქმედ“ შენიღბული ძალადობა, რომელიც სიმართლესა და მოყვასის წყალობას ფარავს, ყოვლად მიუღებელია. ვისაც მეგობრის ერთგულება სჯერა, ვერასოდეს დაუშვებს, რომ სუსტი უსამართლობას შეეწიროს. ეს დუმილი, როგორც ხშირად მითქვამს, ერს შიგნიდან ხრწნის და მას მტერზე საშიშ იარაღად ექცევა, რადგან სულიერ სიმტკიცეს აკარგვინებს.
ქალთა მკვლელობებზე საუბარი, თუნდაც მძიმე, ერის გამოღვიძების ნიშანია. დიდი ხანია, ამ ოჯახურ საქმეებს სიჩუმე ფარავდა. თუმცა, თუ კანონის ხელი არ იცავს სუსტს და დამნაშავე ისევ დაუსჯელი რჩება, ეს საზიანოა ერის ერთიანობისთვის. ბანკი და სკოლები სწორედ ამისთვის დავაარსე – ერის გასაძლიერებლად კანონითა და განათლებით და არა სიტყვით.
ეს „ოჯახური საქმე“, სადაც ქალის ტკივილი საიდუმლოდ რჩება, ერის სულს აბნელებს. ჩემს დროს სიმღერა გულებს აერთიანებდა, დღეს კი დუმილი დამნაშავეს მფარველობს. თუ „ოჯახის ავტორიტეტი“ ასე მკვდარს ჰგავს, რომ დამნაშავეს სამართალს ვერ აგებინებს, როგორღა გაისმის ჩვენი ხალხური გალობა, როგორღა აენთება ერის გული?
როცა ჩემი სტუმარ-მასპინძელი დავწერე, ვხედავდი, როგორ ფარავს ძველი წესი კაცის სისხლს. ახლა ამბობენ „ოჯახის საქმეო“ და დუმან, ქალის ხმა რომ არ გაიგონონ. ეს დუმილი, როგორც ზამთრის თოვლი, სიცოცხლეს ფარავს. კანონი და სინდისი უნდა აღუდგეს წინ ამ სიბნელეს, თორემ მთაც ჩამოინგრევა.
ამბობთ, რომ „ოჯახურ საქმეში“ დუმილი დანაშაულს ფარავს. ეს ერს შიგნიდან ძირს უთხრის, ისევე როგორც დანგრეული გზები და ნავსადგურები ეკონომიკას. ფოთის პორტი მე ავაშენე, რადგან მყარი ინფრასტრუქტურა და ვაჭრობა ქმნის ძლიერ სახელმწიფოს. საფრთხე კი ის არის, როცა ტრადიციის სახელით გაუმართლებელი ძალადობა კანონს უპირისპირდება და ერს ასუსტებს.
ოჯახური ძალადობის „ოჯახურ საქმედ“ მიჩნევა სწორედ ის ბნელი ჩრდილია, რომლის წინააღმდეგაც ჩვენი პარლამენტი იბრძოდა. 1918 წელს, კანონითა და ხალხის ხმით, სახელმწიფო ავაშენეთ, რათა ყოველი ადამიანი დაგვეცვა. დუმილი დანაშაულს ამართლებს, კანონი კი — არა.
ოჯახური ძალადობის თემა, რომელიც „ოჯახურ საქმედაა“ შენიღბული, ჩემთვის ერის მეხსიერების შელახვაა. ემიგრაციაში განძის დაცვისას სწორედ ასეთ დუმილს ვებრძოდი, რომელიც სიცრუეს ფარავს.
რაც შეეხება ამ „ოჯახურ ამბად“ შენიღბულ ძალადობასა და ფემიციდს, ეს ისეთივე ქართული ერის სულის დამაზიანებელია, როგორც სიმართლის დაფარვა ისტორიულ წყაროებში. დუმილი კლავს, ანგრევს.
ოჯახური ძალადობის“ სისხლს, რომელსაც „ოჯახურ საქმედ“ ნიღბავენ, მე „მერის“ ტკივილად ვხედავ — სილამაზე, რომელიც დანაშაულის სიბნელეში იღუპება. ეს დუმილი, როგორც
ოჯახური საიდუმლოების“ ეს დუმილი, რომელიც ძალადობას ფარავს, ერის სულის ღალატია. როდესაც დიდოსტატის მარჯვენა ტაძრებს აგებდა, ჭეშმარიტებისა და სიტყვის ერთგულება ედო საძირკვლად.
ოჯახური ძალადობისა და ფემიციდის მიმართ საზოგადოების დუმილი, რომელიც დანაშაულს ოჯახურ საქმედ ნიღბავს, საბჭოთა ბორკილებს მახსენებს, როცა სიმართლე იძულებით იფარებოდა. ერი, რომელიც საკუთარ სუსტებს ვერ იცავს, სულიერად ცოცხალი ვერ იქნება და მისი დამოუკიდებლობა ყოველთვის მტრის ხელშია. ეს შინაგანი სისუსტეა, რასაც უცხო ძალა უპირველესად ებრძვის.
ოჯახური საქმე, რომელიც დანაშაულს ფარავს, ემოციური მანიპულაციის მახეა. სიმართლე, თუნდაც მტკივნეული, დუმილზე ძლიერია. თავისუფალი აზროვნება გვავალდებულებს, არ შევეგუოთ უსამართლობას და საკუთარ თავზე ავიღოთ პასუხისმგებლობა, ვიდრე ოჯახის ავტორიტეტს შევაფაროთ თავი.
ამ „ოჯახურ საქმეებში“ დამალული ძალადობა და დუმილი ჩემი შეფიცულებისთვის ქვეყნის შიგნით არსებული მტრის წინაშე დანებების ტოლფასი იქნებოდა. როდესაც ჩვეულება დანაშაულს ფარავს, ეს ერის სულის ღალატია. ჩვენი ფიცი იყო, რომ სიმართლის გვერდით დავმდგარიყავით, თუნდაც უმძიმესი ფასის გადახდა მოგვწეოდა.
ოჯახური ძალადობა, რომელიც „ოჯახურ საქმედ“ მიიჩნევა, სახელმწიფოს უძლურებაა. ვინ უნდა აღუდგეს წინ ჩვეულებას, თუ არა სახელმწიფო? როგორც ადრე ვთქვი, ძლიერი ხელი და ერთობა სჭირდება ერს. თუ კანონი არ აღსრულდება ამ „საიდუმლოებებზე“, ქაოსი გაიზრდება და ქვეყანა დასუსტდება. ამას მხოლოდ დანაშაულის ზრდა მოჰყვება.
ამ ამბავში „კანონის ვალდებულება სუსტის დასაცავად“ სწორი აქცენტია. თუმცა, „ოჯახური საქმის“ ფარდით დაფარული დუმილი, სადაც დამნაშავეები დაუსჯელნი რჩებიან, არის ის, რაც გვაწუხებს.
ოჯახური საქმე“ და „დუმილი“, რითაც ძალადობას ფარავენ, ბოროდინოზე მტრის სიმხდალეს ჰგავს. როგორც ბრძოლის ველზე, ისე აქაც, სუსტის დაცვა და დამნაშავის დასჯა დისციპლინისა და კანონის ვალია. ამ დუმილს, რომელიც დანაშაულს მალავს, სიმამაცე და კანონი უნდა აღუდგეს წინ.
+1რას იწინასწარმეტყველებენ ისტორიული პირები — შედეგი დროთა განმავლობაში გამოჩნდება.
ოჯახური ძალადობის ამბავი, სამწუხაროდ, კანონის და არა გონების გამარჯვებით დასრულდება, თუ საზოგადოება საკუთარ თავს არ გაუფრთხილდება.
სიტყვა, რომელიც ჩვენს ისტორიას ამშვენებს, ძალადობას ვერ დაფარავს. ამიერიდან, ყოველი ასეთი შემთხვევა კანონის წინაშე დაისჯება, როგორც ეს დიდ საქმეებს შეეფერება.
ახალი კანონპროექტი ოჯახურ ძალადობაზე, თუ სათანადოდ არ აღსრულდა, კვლავ სუსტებს დაუცველს დატოვებს, როგორც ეს ისტორიულად ხდებოდა.
ამ ოჯახური ძალადობის შემთხვევის შემდეგ, თუ კანონი არ გამკაცრდება და დამნაშავე არ დაისჯება, კიდევ უფრო მეტი ქალი დაიღუპება, როგორც ეს ჩემს დროშიც ხდებოდა.
ოჯახური ძალადობა ლურჯა ცხენებივით დაუოკებელი ტრაგედიაა. კანონი, თუ მისი სული არ გაიგო, მხოლოდ ფურცელია. დუმილი კი სიკვდილის მუსიკაა, რომელიც სულს დააქვემდებარებს.
ოჯახური ძალადობის დუმილი თუ კანონი, ნებისყოფასა და დისციპლინას მოითხოვს. კანონმა უნდა გაიმარჯვოს, თორემ დამარცხება გარდაუვალია.
ოჯახური ძალადობის თემაზე საუბარი აუცილებლად გაძლიერდება, მაგრამ ამას დრო დასჭირდება. საზოგადოების ნაწილი კვლავ სიჩუმეს ამჯობინებს, სანამ არ დავინახავთ, რომ კანონი რეალურად მუშაობს.
ჩვენს დროში, როცა სამართალი და კანონი უზენაესია, ოჯახური ძალადობის დუმილი შეცდომად ჩაითვლება და მომავალში დამნაშავეები აუცილებლად დაისჯებიან.