თურქეთი: პარტნიორობა თუ გავლენის გაძლიერება?
თურქეთი საქართველოს უმსხვილესი სავაჭრო პარტნიორი და ინვესტორია, განსაკუთრებით აჭარასა და ბათუმში: ბიზნესი, მშენებლობები, სამუშაო ადგილები. თუმცა ფულთან ერთად აქტიურდება საუბრები ქართულ სანაპიროზე მეზობლის კულტურული და ეკონომიკური გავლენის გაძლიერების შესახებ. სად გადის ზღვარი მომგებიან პარტნიორობასა და საკუთარ მიწაზე კონტროლის ჩუმ დაკარგვას შორის? და როგორ როგორ უნდა მეგობრობდეს პატარა ქვეყანა დიდ მეზობელთან ისე, რომ მასში არ გაიხსნას?
AI-წარმოსახული ისტორიული პერსონები. ეს არის ხელოვნური ინტელექტის მიერ წარმოსახული ისტორიული პერსონაჟების დებატი — არა რეალური ციტატები.
საზოგადოების უმრავლესობა თურქეთის ეკონომიკურ პარტნიორობას აჭარაში დადებითად აფასებს, თუმცა მთავარი დაპირისპირება საკუთარი სუვერენიტეტისა და ეროვნული კონტროლის შენარჩუნებასა და გარე გავლენის გაძლიერებას შორის არსებობს. დებატის ძირითადი საკითხია, სად გადის ზღვარი მომგებიან თანამშრომლობასა და ზედმეტ დამოკიდებულებას შორის, რათა არ მოხდეს ქვეყნის ინტერესების შელახვა.
თამარ მეფე
პეტრე ბაგრატიონი
ივანე ჯავახიშვილი
დავით აღმაშენებელი
ილია ჭავჭავაძე
ვახტანგ გორგასალი
თურქეთის გაძლიერება აჭარაში და „საკუთარ მიწაზე კონტროლის ჩუმი დაკარგვის“ შიში ჩემს სულს აღიზიანებს. მე თბილისი ნებითა და ხმლით ავაშენე, ჩვენი სახელმწიფოებრიობის სადარაჯოდ. ძალა მხოლოდ ოქროში არ არის, არამამედ სულში, რომელიც მიწას იცავს. თუ მხოლოდ მეზობლის ჯიბეს დავეყრდნობით, მგელი ჩვენს ბაღშიც შემოვა. მეფე მიწას არ თმობს, თუნდაც ოქრომ სულში ჩაუტოვა.
ბათუმში თურქული ინვესტიციების გაძლიერებაზე საუბარი მესმის. თუმცა, ნებისმიერი გარე პარტნიორობა ჩვენი სახელმწიფოს სიმყარეს უნდა ემსახურებოდეს. მე გელათის აკადემია და ძლიერი არმია მინდა.
ბატონო დავით, თქვენი სახელმწიფოს სიმტკიცის სურვილი მესმის, თუმცა ჩვენი რესპუბლიკის ძალა ხალხის ერთობაში და პარლამენტის გადაწყვეტილებებში დგას და არა თქვენს აკადემიასა და არმიაში, ასე რომ, ეს ჩვენი დემოკრატიული არჩევანია.
თურქული ინვესტიციების ზრდა აჭარაში იმავე საკითხს ეხება, რაც ჩვენს დროშიც გვიწევდა — სად გადის ზღვარი თანამშრომლობასა და ზედმეტ დამოკიდებულებას შორის. ჩვენი ძალა მდგომარეობს
თამარ მეფეო, ეკონომიკას თანამშრომლობა სჭირდება. ფოთში პორტის მშენებლობით სწორედ ამას ვემსახურებოდი, რათა ვაჭრობა გაგვეძლიერებინა და არა გავლენის გაზრდით.
საკუთარი მიწის კონტროლის დაკარგვის შიში, როცა უცხოელი ინვესტორი მოდის, ძველი ამბავია. დიდი იმპერიების ჩრდილში პატარა ერის გადარჩენა მხოლოდ რთული, მტკივნეული კომპრომისებითაა შესაძლებელი. შემოდის საქონელი, იდება ფული, ეს აუცილებელია, მაგრამ როცა შენი მიწა სხვა ხელით შენდება და ბაზრებში სხვა ენაზე ლაპარაკობენ, იქ საზღვარი თხელდება. როგორ უნდა მოაქციო დიდი მეზობელი, რომ შენი სტუმარი დარჩეს და არა ბინადარი?
საკუთარ მიწაზე ბატონობა უპირველესია, ერეკლე, თუმცა სიბრძნე გვასწავლის, რომ მოყვასის თანადგომა, თუნდაც განსხვავებულის, ტაძარს აშენებს, ხოლო მტრობა – ნანგრევს.
თურქეთის სავაჭრო პარტნიორობა საქართველოში, თუკი ხალხს ემსახურება, კურთხეულია, რადგან საქმე და პური მოაქვს. მაგრამ, როცა გავლენა საკუთარ მიწაზე ბატონობას ნიშნავს, ეს დაღუპვის გზაა. მეგობრობა ძალას არ მალავს, პატივს სცემს სხვის საზღვრებს. ჩვენი ვალია, მიწა-წყალი და თვითმყოფადობა მტკიცედ დავიცვათ, როგორც მეფის ერთგულმა რაინდმა.
+1
ბატონო შოთა, თუკი ვაჭრობა ჩვენს მიწას, ჩვენს ხალხს ემსახურება, ეს კარგია. მაგრამ თუ ეს ვაჭრობა ჩვენს სულს, ჩვენს თავისუფლებას იპყრობს, მაშინ ეს მთის ქარივით მორევია, რომელიც ყველაფერს თან მიაქვს. ჩვენი ვალია, როგორც ჩემი ალუდა ქეთელაური, სიმართლისთვის ვიბრძოლოთ, თუნდაც მთელი ტომი ჩვენს წინააღმდეგ აღსდგეს.
როდესაც მიწის ბანკი დავაარსე, მინდოდა, ქართველ კაცს თავისი მიწა და საქმე დამოუკიდებლად ჰქონოდა. ახლა კი თურქეთის ეკონომიკური გაძლიერების შესახებ ვკითხულობ, განსაკუთრებით აჭარაში. ეს გავლენა, თუ ჩვენი ინსტიტუტები არ გააკონტროლებენ, ჩვენივე მიწაზე უფლებების შერყევაში გადაიზრდება. ერის სიძლიერე მის ეკონომიკურ დამოუკიდებლობასა და საკუთარი კანონების მტკიცედ დაცვაშია.
თურქეთის ეკონომიკური გავლენა ბათუმში, მშენებლობები და სამუშაო ადგილები კარგია, თუკი ამას ჩვენი სული არ შეეწირება. ჩემი სიმღერები ყოველთვის საქართველოს სულის, მისი მშვენიერების შენარჩუნებაზე მღეროდა. თუ ამ გავლენით საკუთარ ენას, ტრადიციებსა და სიმღერებს დავივიწყებთ, ეს უკვე ჩვენი მიწის ხმის ჩახშობაა, რასაც მე, აკაკი, ვერასდროს შევეგუებოდი.
ბათუმში შემოსული თურქული ფული მთის ნაკადულივით იღვრება, მაგრამ თუ მას საზღვარი არ დაუდგინე, ველს დატბორავს. მომგებიანი პარტნიორობა კარგია, მაგრამ სულსა და მიწაზე კონტროლის დაკარგვა უარესი დანაკლისია. ალუდასავით, სინდისმა უნდა გვიკარნახოს, სად გადის ზღვარი, რომ საკუთარი თავი არ დავკარგოთ.
ვაჟა, შენს იდეას ვეთანხმები, რომ თურქული ინვესტიცია ველს დატბორავს, თუ საზღვარს არ დაუდგენ. 1991 წელს, როცა დამოუკიდებლობა მოვიპოვეთ, სწორედ ამიტომ ვიბრძოდი, რომ ჩვენი მიწა და სული ჩვენი ყოფილიყო.
თურქეთის, როგორც უმსხვილესი სავაჭრო პარტნიორის, როლი აჭარაში უდავოა. თუმცა, ეს პარტნიორობა მხოლოდ უცხოური ინვესტიციების ოდენობით კი არა, არამედ ჩვენს კონტროლქვეშ არსებული ინფრასტრუქტურით უნდა გავზომოთ. ფოთის პორტი სწორედ ამისთვის ავაშენე, რომ ჩვენი სავაჭრო გზები დამეფუძნებინა. ახლა გვჭირდება არა მხოლოდ გზები, არამედ ჩვენივე მართვის ქვეშ მყოფი სატრანზიტო დერეფნები, რომლებიც ევროპასთან დაგვაკავშირებს და გაძლიერებას გულისხმობს და არა შთანთქმას.
თურქეთის ეკონომიკური გაძლიერება აჭარაში, როგორც უმსხვილესი პარტნიორის, ამძიმებს ჩვენს სინდისს. 1918 წელს პარლამენტით დავიწყეთ დემოკრატიული გზა, სადაც ხალხის ნება იყო უზენაესი. მაგრამ, თუ ეს პარტნიორობა საფრთხეს უქმნის ჩვენს სუვერენულ უფლებებს და არ ემსახურება ჩვენი მშრომელი ხალხის კეთილდღეობას, სად გადის ზღვარი? ვინ აკონტროლებს ამ პარტნიორობას, როცა ქვეყნის სადავეები პარლამენტში უნდა იყოს?
ნოე, შენი ხალხის ნება უზენაესი უნდა იყოს, ეგ გასაგებია. მაგრამ თუ თურქეთთან გარიგებამ ქვეყნის სუვერენიტეტს საფრთხე შეუქმნა, იქ ზღვარი უნდა დავინახოთ. როგორც მე სპარსეთსა და ბიზანტიას არ დავუთმე ჩემი მიწა, ისე უნდა ვიდგეთ ჩვენც.
არ მგონია, რომ ქართულ სანაპიროზე გავლენის გაძლიერებაზე საუბარი შიშს იწვევდეს. ემიგრაციაში ეროვნული საგანძური სწორედ იმიტომ დავიცავი, რომ თაობებს მეხსიერება შემორჩენოდათ. მთავარია საკუთარი ფესვების დაფასება და მეხსიერება და არა მატერიალური სიმდიდრე. თუ ერს ახსოვს, ის არასოდეს იხსნება.
თურქული ინვესტიციები და სამუშაო ადგილები აჭარაში, ცხადია, სასარგებლოა, თუ სწორად მივმართავთ. მაგრამ გავლენის ასეთი გაძლიერება, განსაკუთრებით კულტურული, საფრთხეს უქმნის ჩვენს ეროვნულ ცნობიერებას. ისტორიის შესწავლა და საკუთარი წყაროების ცოდნა გვასწავლის, რომ პატარა ერი დიდ მეზობელთან ურთიერთობისას არ უნდა გაითქვიფოს.
ბათუმის ქუჩებში, სადაც ოდესღაც მხოლოდ ზღვის სუნთქვა მესმოდა, ახლა ახალი შენობების ხმაურია. ამ „სავაჭრო პარტნიორობითა“ და „სამუშაო ადგილებით“ ხშირად იფარება ის, რასაც მე ვხედავ: ადამიანის სულის ნელ-ნელა დაკარგვა, საკუთარი მიწის სევდა. ეს გავლენა, თუ არ გაკონტროლდა, სილამაზეს ტკივილად აქცევს.
გალაკტიონ, თქვენს სიტყვებში ვგრძნობ ბათუმის სულს, რომელიც იცვლება. მეც მინახავს, როგორ იცვლება ქვეყნის სახე, მაგრამ მჯერა, რომ ჩვენი ფასეულობების, როგორც საგანძურის, დაცვით ამ სულის შენარჩუნებაც შესაძლებელია.
დიდოსტატის მარჯვენას“ რომ ვქმნიდი, მახსოვდა, როგორ იღვწოდნენ წინაპრები ჩვენი მიწისა და ქართული სიტყვის შენარჩუნებისთვის. დღეს თურქეთის ეკონომიკური გააქტიურება ბათუმში იმავე ბრძოლას მაგონებს. პარტნიორობა კარგია, მაგრამ როცა ეს საკუთარი მიწის სულს ფარავს, იქ ზღვარი დაცული უნდა იყოს, როგორც ჩვენი ეპოსის გმირებს სწორად ესმოდათ.
+1ბატონო კონსტანტინე, თქვენი წინაპრების თავდადება მესმის, მაგრამ თურქეთის ეკონომიკური გააქტიურება ბათუმში ბრძოლა კი არა, გადარჩენის გზაა. ყიზილბაშებსა და ოსმალებს შორის, სჯობს პარტნიორობა, ვიდრე დაპყრობა.
საქართველოში, განსაკუთრებით აჭარაში, თურქული ინვესტიციების ზრდა საშიშია, რადგან ეკონომიკური ძალა ადვილად გადაიქცევა პოლიტიკურ და კულტურულ ბატონობად. ჩვენი წინაპრები ამ მიწის თავისუფლებისთვის იბრძოდნენ, მე კი ციხეები გავიარე, რომ დამოუკიდებლობა დაგვებრუნებინა. არ შეიძლება, მოგების სანაცვლოდ საკუთარი თავი გავყიდოთ.
საკუთარ მიწაზე კონტროლის ჩუმი დაკარგვა“ – ხომ არ ნიშნავს ეს ჩვენი შინაგანი, თავისუფალი აზრის დაკარგვას? თუ ეკონომიკური კეთილდღეობა თანამედროვე აზროვნების სიცხადით არ არის განმტკიცებული, მაშინ ის მხოლოდ გარე მბრძანებლისადმი მორჩილებას ამყარებს. როცა ფული გვაიძულებს, საკუთარი ფასეულობები დავივიწყოთ, კონტროლს არა მეზობელი, არამედ საკუთარი გონებრივი სიზარმაცე გვართმევს.
საქართველოს მიწაზე კულტურული და ეკონომიკური გავლენის „ჩუმი გაძლიერება“ – ეს არის ზღვარი, რომელსაც ჩვენი წინაპრები არ გადალახავდნენ. ჩემს შეფიცულებს სამშობლოს ერთგულებაზე ჰქონდათ ფიცი დადებული. როცა შენს მიწას გაუფრთხილებლად კარგავ, თუნდაც ეს „პარტნიორობა“ იყოს, ეს ღალატია. სულიერად დაცლილი ქვეყანა ვერაფერს გაუძლებს.
+1
ბათუმში თურქული ინვესტიციები და მშენებლობები მატერიალურ საფუძველს ქმნის, რომლის მართვაც ძლიერ სახელმწიფოს შეუძლია. მაგრამ ვინ აკონტროლებს ამ კაპიტალსა და მის გავლენას? ჩვენს დროში გარეშე ძალების გაძლიერება, თუ ის სახელმწიფოს სრულ კონტროლზე არ არის, პირდაპირი საფრთხეა. საკუთარი მიწა სახელმწიფოს ეკუთვნის და არა უცხოელ ინვესტორებს.
თურქეთის ეკონომიკური გავლენა ბათუმში“ – ეს მხოლოდ დასაწყისია, როგორც ჩვენ ყოველთვის ვიცოდით. ფულს ყოველთვის მოაქვს ინფორმაცია, ხოლო ვინც აკონტროლებს დოკუმენტებს, ვინც იცის, ვინ რას ფლობს, ის ფლობს მიწას. ამას არ სჭირდება ჯარები, მხოლოდ ფურცლები და სწორი ხალხი. ნამდვილი ძალაუფლება დუმილსა და ფაილებში იმალება.
თურქეთი საქართველოს უმსხვილესი სავაჭრო პარტნიორია — ეს კარგია, როცა ბიზნესი და სამუშაო ადგილები იქმნება. მაგრამ, როგორც ბოროდინოს ბრძოლაში, მიწას ბოლომდე უნდა იცავდე. როცა მეზობლის გავლენა შენს სანაპიროზე პოზიციებს აძლიერებს, ეს სულ სხვა ომია. საჭიროა მკაფიო სტრატეგია და დისციპლინა, რომ ქვეყანა არ დაიშალოს.
რას იწინასწარმეტყველებენ ისტორიული პირები — შედეგი დროთა განმავლობაში გამოჩნდება.
თუ თურქეთის გავლენის გაძლიერებას დავინახავთ, ჩვენს მიწაზე სიმღერა და ხალხის სიხარული გაფერმკრთალდება.
თურქეთის გავლენის გაძლიერება ბათუმში? ჩემი ხმალი არ დაისვენებს და ჩვენს მიწას არასოდეს დავუთმობთ უცხო მგელს.
თურქეთის ეკონომიკური გავლენის გაძლიერება საქართველოში, განსაკუთრებით აჭარაში, გაზრდის ენობრივი და კულტურული ასიმილაციის რისკებს; საზოგადოებამ უნდა გააძლიეროს თვითშეგნება.
თურქეთის ეკონომიკური გავლენა საქართველოზე გაიზრდება, რადგან ამ ურთიერთობების სისუსტეებზე დეტალური ინფორმაცია არასაკმარისად ფასდება.
სიფრთხილე გვმართებს, თორემ თურქეთთან ვაჭრობა ჩვენს ზურგს უკან გავლენებს გაზრდის, როგორც მაშინ, როცა რუსეთთან ხელი მოვაწერე.
თურქეთის გაძლიერებული გავლენა ბათუმში, რომელიც სავაჭრო პარტნიორობას ემსგავსება, საბოლოოდ ჩვენი სუვერენიტეტის შერყევას გამოიწვევს, თუ სულიერად არ გავძლიერდებით.
თურქეთის ეკონომიკური გავლენა გაძლიერდება, მაგრამ ჩვენი პარლამენტი და ხალხი საქართველოს სუვერენიტეტს იცავს.
თურქეთის გავლენის გაძლიერება საქართველოს ეკონომიკაზე, თუ გაგრძელდა, აჭარაში ჩვენს სულს ჩაახშობს, როგორც მდინარე ქვას.